|
 Beč, 16. april 2010. godine - U Beču je 16. i 17. aprila 2010. godine održana međunarodna Konferencija " Demokratija u multietničkom društvu: Iskustva i izazovi u BiH - Implikacije presude Evropskog suda za ljudska prava u predmetu Sejdić i Finci protiv Bosne i Hercegovine i perspektive za ustavne reforme u BiH". Konferenciju su organizirali Fakultet političkih nauka Univerziteta u Sarajevu i Pravni fakultet Univerziteta u Beču, uz sponzorstvo Ministarstva vanjskih poslova Republike Austrije, Ambasade Bosne i Hercegovine u Beču, instituta "Živiti zajedno u novoj Evropi", Renner Instituta, Centra za evropske integracione strategije, Instituta za region Dunava i centralne Evrope...
Na Konferenciji su učestvovali dekan Fakulteta političkih nauka prof. dr. Mirko Pejanović, prof. emeritus Ćazim Sadiković, prof. emeritus Omer Ibrahimagić, doc. dr. Goran Marković, doc. dr. Dino Abazović, prof. dr. Niko Ikić, dr Vedran Đihić, prof. dr. Senadin Lavić i mr. Đorđe Čekrlija, uz dekana Pravnog fakulteta u Beču prof. dr. Heinza Mayera, direktora u austrijskom Ministarstvu vanjskih poslova dr. Michaela Weningera, profesora Stefana Hammera, supstitucijskog člana Venecijanske komisije prof. Jena Claude Scholsema, doc. dr. Jensa Woelka sa Univerziteta Trento...
Konferenciji su prisustvovali i ambasador Bosne i Hercegovine u Republici Austriji Haris Hrle i Neven Kulenović, ministar savjetnik, kao i predstavnici diplomatskog kora u Republici Austriji. Za sve učesnike Konferencije i predstavnike diplomatskog u bh rezidenciji održan je prijem, kome je prisustvovalo sedamdesetak gostiju.
Na Konferenciji su usvojene preporuke, u kojima se ističe: "... PreporukeOve preporuke odražavaju rezultat diskusija između stručnjaka i učesnika iz Beča, Sarajeva, Istočnog Sarajeva, Banje Luke, Mostara, Lieža, Salcburga i Trenta na konferencijama o ustavnim reformama u Bosni i Hercegovini koje su održane u Sarajevu 10. decembra 2009. godine i u Beču 16. aprila 2010. godine. Obje konferencije su organizovane u okviru saradnje između Fakulteta političkih nauka Univerziteta u Sarajevu i Pravnog fakulteta Univerziteta u Beču. SituacijaPresuda Evropskog suda za ljudska prava od 22. decembra 2009. godine u predmetu Sejdić i Finci je uočila ograničenja i nedostatke dejtonskog Ustava Bosne i Hercegovine u vezi sa kršenjem individualnih prava i diskriminacijom u sadašnjem institucionalnom sistemu. Osim obavezivanja na provedbu ovih važnih pitanja, presuda također izražava krajnju potrebu za daljim promjenama ustavnog sistema. Procesni aspekti provedbeZa početak, provedba presude zahtijeva minimalno promjenu sadašnjeg izbornog sistema kako bi se osigurala usaglašenost predstojećih izbora sa standardima iz Evropske konvencije o ljudskim pravima koja je sastavni dio Ustavnog zakona BiH (član 2.2 Ustava BiH). Međutim, ustavna reforma bi bila nužna jer bi osigurale više pravne izvjesnosti i trebala bi označiti početak procesa suštinskih ustavnih reformi iznutra, a što je više od puke primjene presude. Ovo bi se moglo postići i usvajanjem odredbe o evropskim integracijama kojom bi se potvrdila spremnost i volja institucionalnih aktera i građana Bosne i Hercegovine da u procesu pridruživanja Evropskoj uniji imaju siguran ustavni temelj. Suština reformePostoji širok spektar opcija za provedbu presude. Detaljna mišljenja Venecijanske komisije pružaju smjernice u izboru održivog rješenja. Međutim, sve eventualne opcije će morat biti utemeljene na razdvajanju teritorijalne i etničke zastupljenosti, tj. odvajanju interesa izraženih kroz teritorijalne jedinice od onih kojima se garantuju kolektivna prava i identiteti.
Pored toga, trenutna dominacija etničke i kolektivne zastupljenosti mora biti uravnotežena sa garancijom individualnih prava građana, kako to presuda podcrtava u odnosu na "Ostale", ali i zato što je to također važno za pripadnike konstitutivnih naroda koji su diskriminirani na temelju prebivališta.
Ovakva reforma trebala bi biti popraćana klauzulom koja bi integraciju Bosne i Hercegovine u Evropsku uniju deklarisala kao najviši državni cilj prihvaćen od strane svih. Isto tako bi trebala sadržavati tehnička pitanja kao što su prilogodba institucija i procedura za osiguravanje participiranja u procesu donošenja odluka kao i pravovremenu i temeljitu implementaciju prava Evropske unije kroz koordiniranje i saradnju svih nivoa vlasti.
Akteri i opcije
Izvan neposredne provedbe presude, ustavna reforma predstavlja priliku za promjene i osnaživanje, ali to je i zajednička odgovornost građana Bosne i Hercegovine i međunarodne zajednice, osobito Evropske unije i Vijeća Evrope.
Ustavna reforma se mora odvijati u institucijama i kroz procedure za ustavne amandmane. Međutim, kao proces otvoren za promjene, također se mora uključiti civilno društvo kako bi se garantovala informisanost i učešće građana i time osigurao temelj održivosti.
Evropska unija, Vijeće Evrope i drugi akteri međunarodne zajednice moraju podržati ovaj proces dajući jasne i precizne smjernice za reformu; obavezno jednim glasom: iako bi trebalo naznačiti mnoštvo opcija, Evropska unija mora biti precizna i dosljedna u vezi sa neophodnošću za ustavnom reformom kao i u vezi sa suštinskim temeljnim stubovima bilo koje reforme. To je temelj za održiv progres ka integraciji Bosne i Hercegovine u Evropsku uniju, njenu evropeizaciju i sticanje statusa evropskog građanstva za građane Bosne i Hercegovine."
       
|
